Najistotniejszą modyfikacją względem roku 2025 jest rezygnacja z preferencyjnego ustalania minimalnej składki zdrowotnej. W poprzednim roku bazą dla najniższego wymiaru składki było 75% wynagrodzenia minimalnego. W 2026 roku następuje powrót do naliczania jej od 100% płacy minimalnej.
Przy ustalonym wynagrodzeniu minimalnym na poziomie 4806 zł, minimalna składka zdrowotna osiąga pułap 432,54 zł miesięcznie. W porównaniu do roku 2025 oznacza to wzrost o ponad 37%. Jest to zmiana szczególnie odczuwalna dla osób generujących niskie dochody lub ponoszących przejściowe straty, gdyż wysokość tego zobowiązania jest niezależna od realnego wyniku finansowego.
Obciążenia w zależności od formy opodatkowania
System składkowy w 2026 roku zachowuje swoją strukturę uzależnioną od wybranego modelu rozliczeń z fiskusem:
-
Skala podatkowa (PIT-36): Składka zdrowotna wynosi 9% dochodu. Obowiązuje tu jednak wspomniany próg minimalny (432,54 zł), który musi zostać opłacony nawet w przypadku braku dochodu. Brak górnego limitu sprawia, że przy wysokich zarobkach obciążenie to rośnie liniowo bez ograniczeń.
-
Podatek liniowy: Przedsiębiorcy korzystający z tej formy opodatkowania odprowadzają składkę w wysokości 4,9% dochodu. Podobnie jak na skali podatkowej, obowiązuje ich minimalna kwota miesięczna, a brak mechanizmu „cap” (górnego limitu) powoduje, że przy wysokiej rentowności składka zdrowotna stanowi znaczący koszt operacyjny.
-
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych: Wysokość składki pozostaje powiązana z rocznym przychodem i jest podzielona na trzy progi. Choć dokładne stawki na 2026 rok są uzależnione od danych GUS dotyczących przeciętnego wynagrodzenia, należy spodziewać się ich wyraźnej aktualizacji w górę. System ten bywa krytykowany za brak powiązania z faktyczną dochodowością firmy, co przy niskich marżach może prowadzić do wysokiego poziomu efektywnego opodatkowania.
-
Karta podatkowa: Dla osób pozostających na tym modelu rozliczeń przewidziano stałą stawkę w wysokości 432,54 zł miesięcznie.
Wpływ na koszty zatrudnienia i płynność finansową
Rok 2026 przynosi również wzrost presji kosztowej w obszarze kadr. Podniesienie wynagrodzenia minimalnego do poziomu 4866 zł brutto wymusza na pracodawcach rewizję budżetów płacowych. Wzrost ten generuje wyższe obciążenia z tytułu składek społecznych i zdrowotnych po stronie pracodawcy, co pośrednio wpływa na ogólną kondycję finansową sektora MŚP.
Strategie adaptacyjne dla przedsiębiorstw
Brak systemowej reformy zmusza kadrę zarządzającą oraz właścicieli firm do poszukiwania optymalizacji w ramach istniejących struktur prawnych. Do najczęściej rozważanych działań należą:
-
Analiza porównawcza form opodatkowania: Weryfikacja, czy przy obecnych progach przychodowych wybór ryczałtu lub podatku liniowego pozostaje najbardziej efektywny.
-
Restrukturyzacja formy prawnej: Rozważenie przejścia na model spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, w której zysk wypłacany w formie dywidendy nie podlega oskładkowaniu zdrowotnemu w taki sam sposób, jak dochód z działalności gospodarczej.
-
Rewizja polityki wynagrodzeń: Dostosowanie struktur płacowych do nowych realiów kosztowych w celu zachowania rentowności.
Podsumowując, rok 2026 upływa pod znakiem wzrostu obciążeń fiskalnych, wynikających z mechanizmów automatycznej waloryzacji składek. Brak możliwości odliczenia składki zdrowotnej od podatku utrwala trend wysokiej fiskalizacji pracy i działalności gospodarczej w Polsce. Potrzebujesz pomocy? Zachęcamy do skorzystania z oferty: https://glozowski.com/
